މައުމޫނާއި މަބޫޓޫގެ ވެރިކަން – ނަޝީދާއި ކަބީލާގެ ވެރިކަން
1965
ން ފެށިގެން 1997 އާއި ހަމައަށް ކޮންގޯގައި ވެރިކަން ކޮށްފައިވާ މަބޫޓޫ ސީސީ ސޭކޯ އާއި 30 އަހަރު ދުވަހު ހުދުމުހތާރުކޮށް ވެރިކަން ކުރައްވާފައިވާ މައުމޫނާއި ނުހަނު ގާތްކަމެއް ވެރިކަމުގައި ފެންނާން އެބަހުއްޓެވެ. މަބޫޓޫ ސީސީ ސޭކޯ ގެ ވެރިކަން ނިމުމަށްފަހު ކޮންގޯގެ ވެރިކަމާއި ހަވާލުވެލެއްވީ ލައުރެން ކަބީލާ އެވެ. ލައުރެން ކަބީލާ ގެ ވެރިކަމާއި ރައީސް ނަޝީދުގެ ވެރިކަމާއި ދެމެދު ވަރަށް ގިނަ ކަންތައްތަކެއް ގައި ގާތް ކަމެއް ވެއެވެ.
މަބޫޓޫ އާއި މައުމޫނު
30 ޖޫން 1960 ގައި ކޮންގޯ މިނިވަންވުމާއި ގުޅިގެން ކޯލިޝަން އަކުން އުފެދިގެން އައި ސަރުކާރެއް އުފެދިގެން އައެވެ. މި ސަރުކާރުގައި ޕްރައިމް މިނިސްޓަރަކަށް ހުންނެވީ ކޮންގޯ މިނިވަން ކުރެއްވިލީޑަރުކަމުގައި ބެލެވޭ ލުމުމްބާ އެވެ. އަދި ރައީސަކަށް ހުންނެވީ ޖޯސެފް ކާސާ ވަބޫ އެވެ. އޭރު މަބޫޓޫ ހުންނެވީ ސިފައިންގެ ވެރިކަމުގައެވެ. ކާސާ ވަބޫ އާއި ލުމުމްބާ ސޯވިޔެޓް ޔޫނިއަން އާއި ގުޅިވަޑައިގަންނަވާ މަންޒަރު އިނގިރޭސިންނާއި އެމެރިކަންނުންނަށް ފެނުމުން ސީއައި އޭގެ ފުރިހަމަ ބާރާއި އެކު 1965 ވަނަ އަހަރު މަބޫޓޫ އަށް ވެރިކަން ހޯދައިދިނެވެ. މައުމޫނެކޭ އެއްފަދައިން މަބޫޓޫ ބެލެވެނީ އާއިލާގެ ގިނަބަޔަކަށް ވެރިކަމުގެ މަޤާމްތައް ދީގެން ވެރިކަން ކުރެއްވި ބޭފުޅެއް ކަމުގައެވެ. މީގެ އިތުރަށް އަމިއްލަފުޅަށް މަޖާ ކުރައްވާން ގަނޑުވަރު ބިނާކުރައްވާ ހެއްދެވިއެވެ. މައުމޫނު މަޖާ ކުރައްވާ ދަތުރު ވަޑައިގަތުމަށް އާރަށް (މާލެ ކައިރީގައި އޮންނަ ކުޑަ ރަށެއް ) ސަރުކާރު ބަޖެޓުން ހަރަދުކޮށްގެން މުއައްޒަފުން ލައިގެން ހިންގަމުން ގެންދެވިއެވެ. އާއިލާގެ ބޭފުޅުން ވިޔާފަރިކުރެއްވުމަށް ސަރުކާރު ބަޖެޓުން މަތިންދާބޯޓު ޗާޓަރ ކުރައްވައިގެން ފަރަންސޭސި ވިލާތަށް މަބޫޓޫ ވަޑައިގެން އުޅުއްވާ އިރު މައުމޫނު ވަޑައިގަންނަވަނީ ސިންގަޕޯރަށެވެ. މަބޫޓޫއަކީ ކޮންގޯ މިނިވަންކުރެއްވި ލީޑަރު ލުމްބާއަށް ފަހު ވެރިކަމާއި ހަވާލުވި ވެރިމީހާއެވެ. މައުމޫނަކީ ދިވެހިރާއްޖެ މިނިވަން ކުރެއްވި ނާސިރަށް ފަހު ވެރިކަމާއި ހަވާލުވެލެއްވި ވެރިމީހާއެވެ.
ލައުރެން ކަބީލާ އާއި ނަޝީދު
ލައުރެން ކަބީލާ ވެރިކަމާއި ހަވާލުވީ މަބޫޓޫގެ ހުދުމުހުތާރު ވެރިކަން ނިމުމާއި ގުޅިގެންނެވެ. އެއަށްފަހު ޤައުމުގެ ހާލަތު ބަދަލު ކުރުމަށް މަސައްކަތް ކުރައްވަމުން ގެންދެވިއެވެ. ކުރީގެ ރައީސް މައުމޫނުގެ ވަޒީރު އިބްރާހިމް ހުސައިން ޒަކީގެ ލަފާއާއި އެކު ނަޝީދު ވެރިކަން ކުރައްވާ ފަދައިން ކަބީލާ ވެރިކަން ކުރެއްވީ މަބޫޓޫގެ ކުރީގެ ވަޒީރު ސަކޮމްބީ ގެ ލަފާގެ މަތިންނެވެ. ވެރިކަމުގެ ވަކި ހިސާބަކުން ސަރުކާރުގެ އެކި ދާއިރާގެ މުއްޒަފުން ކަބީލާގެ ވެރިކަމާއި އިދިކޮޅިވެ ނުރުހުން ފާޅުކުރަން ފެށިއެވެ. ރައީސް ނަޝީދުގެ ވެރިކަމުގައި ދުވަހަކު ސަރުކާރު މުއައްޒަފުން ހިތްހަމަ ނުޖެހޭ ވަރަށް ވަނީ ހިތްހަމަ ނުޖެހުން ފާޅުކޮށްފައެވެ. ނަޝީދު ގެ ބަހުން މީ “ހިތިބޭސް ބޯން ޖެހޭ ދުވަސް ވަރެވެ.” ކަބީލާގެ ސަރުކާރުން ނުރުހުން ފާޅުކޮށް ކަބީލާ މަރުވެގެން ދިޔައީ ބޮޑީގާޑެއް ދިން ހަމަލާއަކުން 16 ޖެނުއަރީ 2001 ގައެވެ.

ފައިތިލައިގެ ރިހުމާއި ފައިވާނާ ގުޅުމެއްވޭ
އަންހެނުންނަށް ކުރިމަތިވެފައިވާ އެންމެ ބޮޑު ގޮންޖެހުމަކީ ފިރިހެނުންނާއި ގައިގޯޅިވެ ހަރަކާތްތެރިވާންޖެހުން
އިންޓަނެޓުން ވައްކަން ކުރުމާއި ލޫޓުވުން
ކޭބަލް ޓީވީ ގެ ޚިދުމަތްތައް ރައްޔިތުންނަށް ދޭ ފަރާތްތަކުން މި ކަން ކުރަމުން އަންނަނީ ކޭބަލް ޓެލެވިޜަންގެ ޚިދުމަތް ދިނުމުގެ ޤާވާޢިދާ ޚިލާފަށް-އޮޑިޓަރ ޖެނެރަލް
އޮބިނޯވެ މީ ވަރަށް ސަޅި ލިޔުމެއް!
[މިހިޔާލަށް ރައްދު ދިނުމަށް]
މިދިވެހިރާއްޖެ ގްރީސް އަށް ކުރިމަތިވެފައިވާ ފަދަ ހިތާމައިން ސަލާމަތް ވާނީ ވެރިން މިއަށްވުރެ ހަރުދަނާވެގެން. ތިމާއަށް ލިބޭވަރުން ޙަރަދުބަރަދު ނުބަހައްޓައި ރައީސް މައުމޫން ސަރުކާރުގައި “ދަރަނި ބޮއްސުންލައިގެން ދިއުމުގެ ހިތިނަތީޖާ ކުރާނީ ހަމަ ޙުދު އަހަރެމެން ދިވެހިންނަށް. ވީހިނދު އަހަރެން ހަރުއަޑުން ރައީސް ނަސީދުގެ ސަރުކާރަށް ގޮވާލަނީ މަޖްލިސް މެންބަރުންގެ މުސާރަ ކުޑަކޮށް، ސަރުކާރުން ބޭކާރު ޙަރަދު ހުއްޓާލައި، ‘ވޯރލްޑް ބޭންކް” އާއި “އައި. އެމް. އެފް.” ފަދަ ބޭބޭފުލުން ގެ އިރުޝާދާ އެއްގޮތަށް ސަރުކާރުގެ މާލީ ސިޔާސަތު ބައްޓަންކުރަން. ދިވެހިރާއްޖެ އަކީ އަދިވެސް ފަގީރު ގައުމެއް ކަން ދިވެހިން ހަދާން ނައްތާލުން ވަރަށް ބުއްދިވެރި.
[މިހިޔާލަށް ރައްދު ދިނުމަށް]